Toon van Rijsewijk neemt afscheid van het orgel
74 jaar achter het orgel
Op 10 jarige leeftijd “moest” Toon in Helvoirt met zijn vader mee naar de kerk om op het kerkorgel te leren spelen. De invloed van vader zou nog heel lang doorwerken weten we inmiddels. Uiteindelijk 74 jaar lang! In die jaren speelde hij in Helvoirt, bij Assisië, ’t Laar, Berkel-Enschot en tientallen jaren in de St.-Lambertuskerk in Udenhout, waar hij het gregoriaans koor en de samenzang begeleidde op het prachtige Loret-orgel dat onze kerk rijk is. Het moment om te stoppen is nu gekomen. Het wordt te inspannend.
Erespeld
Dit afscheid is voor pastoor Looijaard en de heer Bocca van het kerkbestuur, reden voor een persoonlijk huisbezoek aan Toon en zijn vrouw. Bij die gelegenheid krijgt Toon, als speciaal eerbetoon, de zilveren parochie-speld van de parochie Johannes XXIII opgespeld. Het is overigens niet de eerste onderscheiding die Toon van de kerk mocht ontvangen. Enkele jaren geleden ontving hij al de Pro Ecclesia et Pontifice. Een pauselijke onderscheiding voor zijn bewezen diensten aan de Rooms-Katholieke kerk. Zo’n grote inzet voor de kerk vraagt ook iets van het gezin. En dus waren er ook warme woorden van dank van pastoor en kerkbestuur voor zijn vrouw en kinderen. De eerste jaren was ieder weekend bezet omdat hij de enige organist was. Bovendien was zijn vrouw degene die de bladen van de muziek omdraaide en op die manier assisteerde.
Al pratende komt Toon uit bij 40 à 45 jaar orgelspel in de St.- Lambertuskerk. Zijn grote betrokkenheid blijkt ook uit het mooie archiefmateriaal wat hij klaar heeft liggen om mee te geven aan de pastoor voor het parochie archief. Talrijke foto’s, van vooral het hele proces van de renovatie van het Loret-orgel in 1995-1996. Toon heeft van deze twee jarige renovatie een uitgebreid vervolgverhaal in de Wegwijzer geschreven. Alle knipsels, alle publicaties over het orgel zijn door hem keurig bij elkaar in een ordner verzameld en worden op deze manier voor de toekomst behouden.
Winterpret op natuurijs? Elk jaar lijkt de kans daarop kleiner te worden. Maar het vindingrijke Udenhout biedt die ijspret toch! Al voor de 10e keer! Genoeg reden om terug te kijken naar het tweede lustrum van het Winterpardijs. Dat doe ik in de Stube en rond de ijspiste, samen met een drietal personen, die om verschillende redenen betrokken zijn bij ons midwinter-festijn.
Voor wie doen al die bestuursleden, organisatoren, commissieleden, vrijwilligers en ondersteuners al dit werk? Dat is bij het Winterparadijs meteen te zien. Op het ijs draaien veel schaatsers hun rondjes; op de “Tubing baan” suizen veel waaghalzen naar beneden en in de Stube heerst gezelligheid met een lekker glaasje of hapje erbij. Ik ben er op de avond van 4 januari. Op de ijsvloer is dan, in samenwerking met Jeu de Boulesclub VOP, een curlingtoernooi georganiseerd. Er zijn veel deelnemers. Een ervan is Julian Bouland. Hij vormt samen met zijn vader èn met vader en zoon Roovers het team “RoBo”. Alle teams die meedoen aan de curling-wedstrijd bestaan uit 4 personen. “Wij hebben nog nooit aan curling gedaan”, vertelt Julian mij, “Maar alle deelnemers hebben gelukkig een goede uitleg gekregen. Dus nu gaan we er stevig tegen aan. Het is leuk en spannend en na de eerste set, staan we al met 3-2 voor”. 
Inmiddels heeft Julian ook al begrepen dat er nòg drie sets aan komen. Concentratie vasthouden dus. Julian heeft vroeger ook regelmatig geschaatst op de baan van het Winterparadijs, maar dat doet hij nu niet meer. Hij is lovend over het evenement. “Er is daar altijd wat te doen”, zegt hij, “Veel verschillende activiteiten. Hartstikke leuk en goed georganiseerd”.
Er zijn twee belangrijke redenen om nú deze keus te maken. Zijn vrouw stopt en hij wil daarom ook meer regie hebben over zijn tijdsinvulling. Daarnaast is hij heel gelukkig met het feit dat hij nu een goede opvolgster heeft in de persoon van Elleke Breeuwer. Elleke werkt inmiddels drie jaar in de praktijk en zij wil de praktijk overnemen. Ook een opvolger vinden is in deze tijd niet makkelijk en zo’n kans moet je dan nemen.
Een hele mooie, harmonieuze samenkomst was het afgelopen zondag. Het kerstconcert van de Liederenkring, Gemengd Koor Udenhout, blazersensemble van MVC en vele toehoorders in de Lambertuskerk. Samen zorgden alle aanwezigen voor een mooie kerstsfeer. De geëxposeerde kerststalletjes in de kerk droegen daar nog extra aan bij.
Omdat de kassen op het ASVZ terrein afgebroken zijn, worden dit jaar de bezoekers aan de kerstmarkt ontvangen In de mooie theetuin achter het Rectoraat. Van verre klinkt al vrolijke kerstmuziek. In de tuin staan vele houten huisjes en marktkraampjes opgesteld rondom de prachtige beuk, een gezellige aanblik. Er is voor ieder wat wils te koop, van kerstversiering tot leuke hebbedingetjes, veelal gemaakt door bewoners van ASVZ zelf. In het midden van de tuin kunnen de bezoekers zich warmen aan een knetterend kampvuur en genieten van de aangekochte lekkere chocolademelk, koffie, oliebollen of braadworst. Onder de “tent” op het marktterrein laten de leden van de toneelvereniging van ASVZ hun uitbeelding van het kerstverhaal zien. Een ontroerende voorstelling. In het TAC (Tuin Activiteitencentrum) zijn mooie kerststukjes te koop en is een fotograaf aanwezig voor een heuse kerst fotoshoot. In de avonduren zorgt de kerstverlichting voor een feeërieke sfeer en maken muzikanten enthousiast de stemmen van de bezoekers los. Overal blijde gezichten. Een zeer geslaagde Kerstmarkt.
Tijdens het ‘keuze-uur’ klinkt overal kerstmuziek en gonst het in de diverse lokalen van de activiteiten. Met hulp van leerkrachten en ouders worden door de kleintjes in opperste concentratie kerstkaarten gemaakt. “Voor wie maak je deze mooie kaart?” “Voor oma!!” Wat zal Oma er blij mee zijn. In een ander lokaal hebben kinderen kerstfiguren ingekleurd en uitgeprikt en krijgen ze een plekje in een kerststal van papier. “Wie zou dit zijn? Is het Jozef, of toch een van de herders?” Andere kinderen maken mooi versierde kerststerren van lollystokjes. “Wat vind je zo leuk aan Kerstmis?” “Sneeuw, en lekker een sneeuwpop maken!”. Ik weet niet zeker of dat gaat lukken voor wie in Nederland blijft dit jaar.